Kısmen dolan emir portföy kaydını nasıl bozuyor

Bir limit emri gönderiyorsun ve emrin yarısı doluyor. Ekranda pozisyon açık görünüyor, bot da açık olduğunu biliyor. Bilmediği şey, pozisyonun planladığından küçük olduğu ve stop emrinin hâlâ tam miktar üzerinden hesaplanmış olarak durduğu. İki sayı ayrışmış durumda.

Kısmi dolum neden oluyor

Limit fiyatında karşı tarafta duran miktar senin emrinden az olduğunda emrin yalnızca o kadarı doluyor ve kalan kısım defterde beklemeye devam ediyor. Normal işleyiş bu.

İkinci sebep zaman. Emrin bir kısmı dolduktan sonra fiyat uzaklaşıyor ve kalan kısım hiç dolmuyor. Emri iptal ettiğinde elinde yarım pozisyon kalıyor.

Üçüncüsü büyük emirler. Defterin o anki derinliğinin üzerinde kalan bir miktar, tanımı gereği tek seferde dolamıyor.

Bozulan üç kayıt

Ortalama maliyet. İki ayrı fiyattan dolan bir emrin maliyeti tek bir fiyat olmuyor; miktarla ağırlıklandırılmış ortalama gerekiyor ve basit ortalama almak, iki parça tam olarak eşit büyüklükte değilse yanlış sonuç veriyor. Fark küçük görünüyor, kayıt bozuluyor.

Stop miktarı. Stop emri açık pozisyon miktarı kadar olmalı. Tam miktar üzerinden gönderilen bir stop, yarım pozisyonda ters yönde açığa pozisyon üretebiliyor; borsaya göre ya reddediliyor ya da sessizce kabul ediliyor.

Risk hesabı. Pozisyon büyüklüğünü bir risk yüzdesine göre hesapladıysan, yarım dolan bir emir riskin de yarısını almış oluyor. İyi haber gibi duruyor. Stratejinin beklenen getirisini de yarıya indiriyor.

Bot tarafında tek kontrol

Emir gönderdikten sonra bot iki sayıyı karşılaştırmalı: gönderilen miktar ve dolan miktar.

İkisi eşitse akış devam ediyor. Eşit değilse üç seçenek var ve hangisinin seçileceği tamamen stratejiye bağlı: kalanı iptal edip pozisyonu dolan miktarla yönetmek, kalanı market emriyle tamamlamak, ya da bir süre daha beklemek.

Seçim ne olursa olsun sonraki bütün hesaplar dolan miktar üzerinden yapılmalı, çünkü tek satırlık bu kural kısmi dolumdan doğan hataların neredeyse tamamını ortadan kaldırıyor.

Komisyon tarafındaki fark

Bir emrin üç parça hâlinde dolması çoğu borsada tek bir işlem sayılmıyor: üç ayrı dolum kaydı üretiliyor ve komisyon bunların her birinden ayrı ayrı hesaplanıyor. Üç kayıt, üç komisyon.

Sabit bir minimum komisyon uygulayan borsalarda bu fark büyüyor: küçük parçalar hâlinde dolan bir emir, aynı büyüklükteki tek parça bir emirden pahalıya geliyor. Maliyet raporunu emir başına değil, dolum kaydı başına okumak gerekiyor.

Backtest bunu üretemiyor

Çoğu backtest motoru emirleri ya tam dolduruyor ya hiç doldurmuyor. Gerçek defterde arada bir bölge var. O bölge stratejinin fiili pozisyon büyüklüğünü belirliyor.

Bunun tam simülasyonu emir defteri verisi istiyor. Çoğu kurulum için ağır kaçıyor. Yaklaşık bir düzeltme işi görüyor: emir büyüklüğün ortalama işlem hacminin belirlediğin oranını aşıyorsa, testte o emri kısmen dolmuş say.